Aktualności:

Numer 12(270)    grudzień 2007Numer 12(270)    grudzień 2007
fot.Anna Radziukiewicz
1970 I 01 Cerkiew Przemienienia

W poprzednim numerze Przeglądu Prawosławnego informowaliśmy o osiągnięciach naukowych naszych duszpasterzy. Z prawosławiem i prawosławna teologią związany był również przewód kwalifikacyjny I stopnia, do którego doszło 24 lutego w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Rada Wydziału Architektury Wnętrz tej uczelni poddała ocenie dorobek twórczy i osiągnięcia dydaktyczne mgr inż. arch., arch. wnętrz Tatiany Misijuk oraz przygotowany przez nią specjalnie dla potrzeb tego przewodu projekt i pracę kwalifikacyjną: "Cerkiew Przemienienia. Wnętrze, bryła i otoczenie świątyni jako funkcja sprawowanego w niej nabożeństwa". Promotorem Tatiany Misijuk był prof. Andrzej Bissenik,
   a jej dorobek i przedstawiony projekt recenzowali prof. Andrzej Basista, dziekan Wydziału Architektury Politechniki Białostockiej oraz prof. Lech Koliński z ASP w Warszawie.

   Makieta cerkwi Przemienienia widok z zewnątrz Tatiana Misijuk podjęła się bardzo trudnego zadania, bowiem w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat budownictwo sakralne rozwija się w Polsce na wielką skalę. Skoro pojawiło się tak wiele nowych świątyń i tak wiele nowych rozwiązań, już sama propozycja projektu świątyni - bryły architektonicznej, wnętrza, programu ikonograficznego, poszczególnych elementów wystroju, jak również najbliższego otoczenia - skłania w tym kontekście do pytania, czy w ogóle można coś jeszcze na ten temat powiedzieć. Okazuje się, że nie tylko można, ale i trzeba.
   Projekt cerkwi Przemienienia rozważnie i zdecydowanie osadzony jest na tradycyjnych podstawach, wzorowany na najbardziej charakterystycznych przykładach z historii chrześcijańskiej sztuki sakralnej, a jednocześnie jest rozwiązaniem niezwykle nowatorskim.
   Podporządkowując się wymogom kanonów tradycji i rozważnie zachowując symboliczne elementy architektury i układu wnętrza świątyni, daje im nową oprawę. Nie chodzi tu jedynie o wykorzystanie współczesnych możliwości technologicznych. Wszystkie elementy architektury i wnętrza świątyni podporządkowane są sprawowanemu w niej nabożeństwu.
   Projekt cerkwi Przemienienia charakteryzuje zwarta bryła oraz ścisła korespondencja wnętrza z wyglądem zewnętrznym świątyni - cała jej struktura i wszystkie elementy wnętrza ograniczają się do tego co niezbędne i najważniejsze. Brakuje tu jakichkolwiek zbędnych detali, które nie miałyby wyraźnie określonej funkcji liturgicznej, a ich znaczenie ograniczałoby się jedynie do "dekoracji".
   Cerkiew Przemienienia jest bardzo dobrym przykładem holistycznego traktowania sztuki sakralnej - zarówno bryła architektoniczna, wnętrze, jak i całe otoczenie świątyni są nie tylko podporządkowane jej liturgicznemu przeznaczeniu, ale też współdziałają z nim i zdecydowanie je wspomagają.
   Recenzenci, Rada Wydziału Architektury Wnętrz i goście wysoko ocenili pracę p. Misijuk.
   Makieta cerkwi Przemienienia widok z  wewnątrz Obecny na tym przewodzie kwalifikacyjnym metropolita Sawa wyraził przekonanie, iż nowe pokolenie projektantów pomoże uniknąć projektowych i realizatorskich trudności, które w ciągu ostatnich kilkunastu lat towarzyszyły powstawaniu nowych prawosławnych świątyń. W swej wypowiedzi o przedstawionym projekcie cerkwi podkreślił znaczenie wiedzy teologicznej, znajomości prawosławnej liturgiki i symboliki przy podejmowaniu tego rodzaju prac projektowych.
   Propozycja matuszki Tatiany Misijuk rozważnie łączy osiągnięcia i możliwości współczesnej technologii z wymogami prawosławnej teologii.
   CMK

Wasze opinie:



W najnowszym numerze:

Znaki w Łaźniach - Anna Radziukiewicz
22 czerwca arcybiskup białostocki i gdański Jakub wraz z biskupem supraskim Andrzejem i duchownymi wyświęcili cerkiew św. Łukasza Chirurga (Wojno-Jasienieckiego) we wsi Łaźnie, znajdującej się w supraskiej parafii. Jest to pierwsza cerkiew w Polsce, której patronem jest św. Łukasz, arcybiskup symferopolski. (więcej...)
Czy jesteśmy odpowiedzialni za Boże stworzenie? - Anna Radziukiewicz
Taki temat zaproponował w tym roku Doroteusz Fionik, organizator bielskiego Prologu (23-26 maja). Poprosił mnie o poprowadzenie na ten temat panelu, towarzyszącego wystawie moich fotografii „Rytmy – sacrum i przyroda”. (więcej...)
Ikona i Tradycja - Andrzej Charyło
Z prawosławnym duchownym ze Szwajcarii o. MICHELEM QUENOT autorem książek poświęconych ikonie laureatem Nagrody Ostrogskiego rozmawia Andrzej Charyło. (więcej...)
Chaos coraz większy - Eugeniusz Czykwin
15 grudnia 2018 roku na zwołanym przez patriarchę Konstantynopola Bartłomieja „zjednoczeniowym soborze” przedstawiciele dwóch nieuznawanych przez światowe prawosławie rozłamowych struktur – tzw. Ukraińskiej Prawosławnej Cerkwi Kijowskiego Patriarchatu (UPC KP) i tzw. Ukraińskiej Autokefalnej Prawosławnej Cerkwi (UAPC) – utworzyli nową strukturę – Prawosławną Cerkiew Ukrainy (PCU). Na jej zwierzchnika wybrano rekomendowanego przez „patriarchę” Filareta „metropolitę” Epifanija. I to tej strukturze 6 stycznia bieżącego roku w Stambule (dawny Konstantynopol) patriarcha Bartłomiej, ignorując stanowisko kanonicznej (tworzą ją ponad 12 tys. parafii i ponad 200 monasterów) Ukraińskiej Prawosławnej Cerkwi (UPC), nadał tomos o autokefalii. (więcej...)
Prawosławie w San Francisco - Andrzej Charyło
Podczas pobytu naukowo-badawczego na Uniwersytecie Stanowym Ohio w Columbus w USA odwiedziłem jedno z najważniejszych dla prawosławnych w Ameryce Północnej miejsc, czyli sobór katedralny Ikony Matki Bożej Radość Wszystkich Strapionych w San Francisco. Znajdują się tam relikwie św. Jana (Maksymowicza), który pełnił posługę arcybiskupią w połowie XX wieku w Chinach, na Filipinach, w Europie Zachodniej i w Stanach Zjednoczonych. (więcej...)