Numer 6(372)    Czerwiec 2016Numer 6(372)    Czerwiec 2016
fot.Eugeniusz Czykwin
Autonomia i sposób jej ogłaszania
tłum o. Andrzej Kuźma, Jerzy Betlejko, Jarosław Charkiewicz
Piąta Wszechprawosławna Konferencja Przedsoborowa, pracując nad tekstem, opracowanym i przyjętym przez Międzyprawosławną Komisję Przygotowawczą, obradującą w dniach 9-17 grudnia 2009 roku w Chambésy, zatytułowanym „Autonomia i sposób jej ogłaszania”, przeanalizowała eklezjologiczne, kanoniczne i pasterskie aspekty instytucji autonomii i jednogłośnie opracowała ogólnoprawosławne stanowisko, dotyczące tego tematu. Zagadnienia, którymi zajmowała się V Wszechprawosławna Konferencja Przedsoborowa, wynikająca z dokumentu wyżej wspomnianej Międzyprawosławnej Komisji Przygotowawczej, dotyczą:
a) pojęcia, treści i różnych form instytucji autonomii;
b) warunków wstępnych, jakie Cerkiew lokalna powinna spełnić, by wystąpić z prośbą o autonomię do Cerkwi autokefalicznej, której podlega;
c) wyłącznych kompetencji Cerkwi autokefalicznej do inicjowania i finalizowania procedury udzielenia autonomii dla części swojej kanonicznej jurysdykcji, przy czym na terytorium prawosławnej diaspory Cerkwie autonomiczne nie mogą być ustanawiane;
d) konsekwencji tego aktu eklezjalnego dla relacji Cerkwi ogłoszonej jako autonomiczna, z macierzystą Cerkwią autokefaliczną, jak i z innymi autokefalicznymi Cerkwiami.
1. Instytucja autonomii wyraża w sposób kanoniczny status relatywnej lub częściowej niezależności konkretnej cerkiewnej części od Cerkwi autokefalicznej, której ta część podlega.
a) Przy zastosowaniu tej instytucji w praktyce cerkiewnej zostały uformowane różne poziomy relacji Cerkwi autonomicznej z Cerkwią autokefaliczną, ktora przyznała autonomię.
b) Wybór zwierzchnika Cerkwi autonomicznej jest zatwierdzany lub przeprowadzany przez kompetentny organ cerkiewny Cerkwi autokefalicznej, której zwierzchnik jest wspominany [podczas Liturgii – przyp. tłum.] przez niego [tzn. przez zwierzchnika Cerkwi autonomicznej – przyp. tłum.] i do którego się on kanonicznie odnosi.
c) W funkcjonowaniu instytucji autonomii istnieją różne formy jej zastosowania w praktyce cerkiewnej, określane stopniem zależności Cerkwi autonomicznej od autokefalicznej.
d) W niektórych formach autonomii stopień zależności Cerkwi autonomicznej wyraża się również poprzez uczestnictwo zwierzchnika tej Cerkwi w synodzie Cerkwi autokefalicznej.
2. Inicjowanie i zakończenie procedury nadawania autonomii części kanonicznej jurysdykcji Cerkwi autokefalicznej należy do kanonicznej kompetencji tej Cerkwi. Wobec tego:
a) Jeśli Cerkiew lokalna, która prosi o nadanie autonomii, spełnia niezbędne cerkiewne i pasterskie warunki wstępne, wtedy przedkłada stosowną prośbę Cerkwi autokefalicznej, której podlega, wyjaśniając też poważne przyczyny, które skłoniły ją do przedłożenia takiej prośby.
b) Cerkiew autokefaliczna, przyjmując jej prośbę, ocenia na synodzie warunki wstępne i przyczyny przedłożenia takiej prośby oraz podejmuje decyzję o nadaniu, lub nie, autonomii. W przypadku decyzji pozytywnej, wydaje odpowiedni tomos, który określa granice geograficzne Cerkwi autonomicznej i jej relacje z Cerkwią autokefaliczną, ktorej podlega, zgodnie z ustanowionymi kryteriami tradycji cerkiewnej.
c) Zwierzchnik Cerkwi autokefalicznej powiadamia Patriarchat Ekumeniczny i pozostałe Cerkwie autokefaliczne o nadaniu autonomii Cerkwi.
d) Cerkiew autonomiczna uczestniczy w relacjach międzyprawosławnych, międzychrześcijańskich i międzyreligijnych poprzez Cerkiew autokefaliczną, od której otrzymała autonomię.
e) Każda Cerkiew autokefaliczna może nadawać status autonomii wyłącznie w granicach swego kanonicznego obszaru geograficznego. Na terytorium prawosławnej diaspory Cerkwie autonomiczne mogą być ustanawiane jedynie w przypadku ogólnoprawosławnej zgody, koordynowanej przez patriarchę ekumenicznego, zgodnie z ogólnoprawosławną procedurą.
f) W przypadku udzielenia statusu autonomii temu samemu obszarowi cerkiewnemu przez dwie Cerkwie autokefaliczne i w konsekwencji tego, w przypadku pojawienia się wątpliwości w odniesieniu do obydwu autonomii, zainteresowane strony wspólnie lub osobno zwracają się do patriarchy ekumenicznego, aby ten znalazł kanoniczne rozwiązanie tej kwestii zgodnie z ogólnoprawosławną procedurą.
3. Skutki, wypływające z ogłoszenia autonomii i dotyczące Cerkwi autonomicznej oraz jej relacji z Cerkwią autokefaliczną, są następujące:
a) Zwierzchnik Cerkwi autonomicznej wspomina [podczas Liturgii – przyp. tłum.] wyłącznie imię zwierzchnika Cerkwi autokefalicznej.
b) Imię zwierzchnika Cerkwi autonomicznej nie jest wpisywane do dyptychów.
c) Cerkiew autonomiczna otrzymuje świętą mirrę od Cerkwi autokefalicznej.
d) Biskupi Cerkwi autonomicznej są wybierani i ustanawiani przez kompetentny organ tej Cerkwi. W przypadku niezdolności Cerkwi do takiego działania, otrzymuje ona pomoc od macierzystej Cerkwi autokefalicznej.

Chambésy-Genewa
15 października 2015 roku
tłum o. Andrzej Kuźma, Jerzy Betlejko, Jarosław Charkiewicz


Twoja opinia


imię:
email:
komentarz
wpisz tekst z obrazka: token