Numer 2(404)    Luty 2019Numer 2(404)    Luty 2019
fot.Anna Radziukiewicz
Nowosielski na Woli
o. diakon Łukasz Leonkiewicz
Freski Jerzego Nowosielskiego w cerkwi św. Jana Klimaka w Warszawie” to tytuł albumu wydanego pod koniec ubiegłego roku przez wolską parafię. Przedstawiona została w nim polichromia dolnej cerkwi, która powstawała w dwóch etapach. W roku 1956, gdy proboszczem parafii był kapłan i teolog prawosławny o. Jerzy Klinger, powstały freski na ścianie wschodniej za ołtarzem. Dolna świątynia była wówczas zaledwie niewielką kapliczką, której ponad dwie trzecie powierzchni zajmowało prezbiterium. Freski przedstawiały Matkę Bożą oraz archaniołów, Gabriela z lewej strony i Michała z prawej, otoczonych scenami nawiązującymi do historii biblijnych i wcielenia Syna Bożego. Nad freskiem Matki Bożej w oknie umieszczony został witraż Adama Stalony-Dobrzańskiego, pięknie wkomponowany w polichromię.
Po dwudziestu trzech latach ówczesny proboszcz, o. Anatol Szydłowski, powiększył dolną cerkiew i powierzył Jerzemu Nowosielskiemu wykonanie fresków w nowej przestrzeni. Powstałe wtedy malowidła, jednocześnie nowoczesne i tradycyjne, zachwycają do dziś. Na ścianach pojawiły się sceny z życia Matki Bożej, postacie świętych, m.in. św. proroka Eliasza, św. Jerzego, św. Mikołaja.
Wszystkie te malowidła zostały zawarte w albumie. Na zdjęciach autorstwa Ludmiły i Dymitra Miłowanowów można dostrzec harmonię barw, subtelność przedstawianych postaci, wyjątkowość namalowanego wydarzenia. Czasami ma się nawet wrażenie, że zdjęcia „wyciągnęły” z malowideł więcej niż widać gołym okiem. Skupiają się na poszczególnych elementach polichromii, na twarzy przedstawianych postaci, co sprawia, że dostrzec można głęboki zamysł intelektualny malarza, wyrażający się w barwach, kompozycji, sposobie malowania.
O. Henryk Paprocki opisał historię powstawania malowideł, dokonał też analizy poszczególnych scen oraz przedstawił ideę przyświecającą artyście podczas ich wykonywania.
Na okładce albumu widać ikonę Matki Bożej typu Oranta, którą Jerzy Nowosielski namalował na płótnie, by zasłoniła niszczejący z powodu wilgoci fresk Matki Bożej w prezbiterium. Jest to jedna z piękniejszych ikon, jakie wyszły spod jego ręki. Publicznie zaprezentowano ją dopiero 15 grudnia 2016 roku na uroczystości jubileuszowej o. Henryka Paprockiego w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie wzbudziła ogromne zainteresowanie. Od tamtej pory ikona stale znajduje się w cerkwi, a wierni mogą się przed nią modlić.
Zachęcamy do kupowania albumu. Jest dostępny w sklepiku cerkiewnym oraz w różnych sklepach internetowych.
Cerkiew św. Jana Klimaka jest obecnie remontowana (osuszono mury świątyni, ocieplono i powiększono dolną cerkiew, planowany jest także remont kopuły), dlatego dochód ze sprzedaży albumu w całości przeznaczony zostanie na ten cel.
Mamy nadzieję, że publikacja stanie się impulsem do dyskusji o sztuce sakralnej oraz do zastanowienia się nad wartością tych skarbów, które nasze cerkwie posiadają i które warto eksponować, a nie zamieniać na nowe.

o. diakon Łukasz Leonkiewicz

Twoja opinia


imię:
email:
komentarz
wpisz tekst z obrazka: token