Zakończono prace w kaplicy św. Mikołaja, znajdującej się w zachodniej części świątyni Hagia Sophia w Warszawie.
Na ścianie przed wejściem do kaplicy znajduje się scena z chrztu św. Mikołaja. Tradycja głosi, że był chrzczony na stojąco i tak został tu przedstawiony. Druga scena przedstawia wyświęcenie go na biskupa. Nad samym wejściem do kaplicy św. Mikołaj jest już ukazany jako wyświęcony biskup. W środku kaplicy przedstawiono I Sobór Powszechny. Uczestniczyło w nim 318 biskupów, których symbolizują nimby. W górnej części prestoł, a na nim Ewangelia ze słowami: Gdzie zebranych jest dwoje lub troje, tam jestem pośród nich (Mt 18,20). Tekst ten i pozostałe napisany jest w języku cerkiewnosłowiańskim. Poniżej przedstawiony jest cesarz Konstantyn, zaś po jego lewej stronie św. Spiridon i św. Mikołaj. Św. Spiridon trzyma w ręku cegłę, w drugiej ogień, wodę i piach, co symbolizuje udowodnienie przez niego istnienia niepodzielnej Trójcy Świętej. Po lewej stronie diakon w trakcie pisania tekstu Wieruju w wersji z I Soboru – nicejski symbol wiary. Różni się on trochę od wersji ostatecznej, przyjętej na II Soborze Powszechnym w Konstantynopolu, np. w pierwotnej wersji zamiast słowa wieruju jest słowo wierujem. Poniżej przedstawiono grono uczestników I Soboru, wśród nich św. Mikołaj, a obok Ariusz, którego, za głoszoną przez niego herezję, Mikołaj uderzył w twarz. Biskupi uważali, że postąpił zbyt surowo i odebrali mu omoforion.
W kopule kaplicy widnieją św. Mikołaj, Chrystus, i Matka Boża. Chrystus wręcza mu Ewangelię, a Matka Boża omoforion. I ta scena przyśniła się wszystkim 318 biskupom, pokazując że nie mieli racji, zabierając mu omoforion.
Wracamy do ściany z Soborem. Nad Ariuszem jest Chrystus w rozdartej szacie i św. Piotr Aleksandryjski. Św. Piotr pyta Chrystusa: Kto ci rozdarł szatę? Chrystus odpowiada, że uczynił to niemądry Ariusz i wskazuje na leżącego Ariusza i napis: Raduj się św. Mikołaju tym, że opętanego Ariusza wygnałeś, raduj się chwalebne piękno.
Kolejna ściana. św. Mikołaj pomaga w beznadziejnych sytuacjach. Ratuje tonących. Napis: Raduj się ten, który morskie fale ucisza. Obok przedstawienie kielii św. Mikołaja na Górze Atos, w której znajduje się ikona świętego. Tam też została napisana kopia ikony, którą podarowano warszawskiej cerkwi.
(ciąg dalszy dostępny w wersji drukowanej lub w E-wydaniu Przeglądu Prawosławnego)
Jacek Marczyński
fot. autor
