Z matuszką Filaretą, ihumenią monasteru w Piuchticach w Estonii rozmawiają Adam Zacharczuk i Aneta Kraśko
– Jak długą tradycję ma Uspienski krestnyj chod z Vasknarwy do Piuchtic?
– Jest dużo starsza niż sam monaster w Piuchticach. Góra Bogarodzicy, na której znajduje się obecnie obitiel, w przeszłości nazywała się Kuremäe. To właśnie tutaj, jak podaje XVI-wieczny latopis, objawiła się Matka Boża. I nie było to jednorazowe objawienie. Pierwszego dnia zadziwiającą niewiastę w lazurowych szatach, jaśniejącą światłością, dostrzegł jeden pastuch, następnego dnia już kilku. Stała i stopami uświęcała tę ziemię, pewnie dlatego w odległych czasach Estonię nazywano Ziemią Marii. Trzeciego dnia pod górą Kuremäe zebrało się wielu mieszkańców okolicznych wsi. Starali się podejść bliżej i chociaż przyspieszali kroku, dystans między nimi a Bogarodzicą się nie zmniejszał. Starali się podejść do Niej z różnych stron, ale skryła się w gęstwinie ogromnego dębu, a w jego szczelinie dostrzegli ikonę Uspienija Bogarodzicy. Ponieważ luteranie nie mają tak nabożnego stosunku do ikon, przekazali ten święty wizerunek prawosławnym.
– Do Vasknarwy?
– Do Syreńca, bo tak wcześniej nazywano Vasknarwę. Syreniec (dosł. mokre miejsce) leżał na lewym brzegu Narwy, tuż u jej źródeł, czyli wypłynięcia z Jeziora Czudzkiego, w odległości około trzydziestu kilometrów od Kuremäe. Tę dużą i bogatą wieś zamieszkiwali kupcy Drugiej i Trzeciej Gildy. Zbudowali oni cerkiew św. proroka Eliasza, w której po prawej stronie w dużym kiocie umieścili cudowną Uspienską ikonę.
Pamiętali jednak o miejscu, gdzie się objawiła, czyli górze Kuremäe, którą już nazywano Piuchticką, czyli świętą. I corocznie z krestnym chodom podążali na to miejsce. Droga w mokrym terenie, często w deszczu, zajmowała im dużo czasu. Zdarzały się sytuacje, a wiemy o tym z kronik, że pielgrzymi zapadali po kolana albo i po pas w wodzie.
(ciąg dalszy dostępny w wersji drukowanej lub w E-wydaniu Przeglądu Prawosławnego)
fot. archiwum bractwa
