Drewniana, kolorowa, chociaż niezbyt duża, cerkiew przy ul. Wojska Polskiego 3 zwraca uwagę nie tylko prawosławnych. Początki świątyni sięgają lat siedemdziesiątych XIX wieku, kiedy to carskie władze wojskowe postanowiły otworzyć w Ciechocinku zakład leczniczy dla żołnierzy. Pierwsza wzmianka o parafii pochodzi z 1891 roku. W 1894 wzniesiono cerkiew drewnianą w tzw. „stylu zauralskim”, ale z murowaną dzwonnicą, być może według projektu Waldemara Feddersa, słynnego architekta z Petersburga. Jest to typowa wiejska architektura rosyjska. Ściany wykonano z modrzewiowych belek-okrąglaków połączonych na rogach „na obłap” bez użycia gwoździ. Do prac zostali sprowadzeni cieśle zauralscy. Była to cerkiew szpitalna, zbudowana dla opieki duszpasterskiej nad wojskowymi prawosławnymi kuracjuszami. Od wiosny do jesieni w tzw. „okresie kąpielowym” posługiwało tu dwóch kapelanów. Byli to Rosjanie, podobnie jak kuracjusze.
Po pierwszej wojnie tereny wojskowe, w tym cerkiew, przejęło wojsko polskie. Skasowana w 1925 roku i zamknięta świątynia pełniła rolę świetlicy żołnierskiej, później – do drugiej wojny i prawdopodobnie też w czasie wojny – kasyna. Murowaną dzwonnicę rozebrano. Po wojnie mieściło się tu kino, szkoła, a w latach 70. XX wieku magazyn, który powodował niszczenie budynku. Składowano tu drewno, stare meble, odpady budowlane, obok parkowano pojazdy.
Można powiedzieć, że wola Boża miała jednak inne plany względem ciechocińskiej cerkwi, która w 1995 roku odzyskała pierwotne przeznaczenie. Zachowała się w całości bogata ornamentyka wokół okien i resztki kolorów ścian. Zachował się też wewnątrz wykonany dłutem ciesielskim napis w cerkiewnosłowiańskim S nami Boh. Przeprowadzono trwający niespełna rok (planowano go na trzy lata) gruntowny remont i dobudowano od frontu przedsionek, a nad nim drewnianą wieżę – dzwonnicę. Osadzono na niej kopułkę, drugą ustawiono na głównym budynku. Całość na nowo pomalowano na kolor niebieski, żółty i czerwony (niebieski symbolizuje Królestwo Niebieskie, żółty świętość, a czerwony miłość Bożą).
5 listopada 1996 roku cerkiew została ponownie konsekrowana przez ówczesnego prawosławnego ordynariusza Wojska Polskiego, a obecnego metropolitę Sawę, wielce zasłużonego dla dzieła odbudowy, oraz arcybiskupa łódzkiego i poznańskiego Szymona.
(ciąg dalszy dostępny w wersji drukowanej lub w E-wydaniu Przeglądu Prawosławnego)
Maria i Przemysław Pilichowie
