Białoruś
Dar dla świętej Eufrozyny
Wyjątkową książkę „Muzyczny dar dla świętej Eufrozyny” zaprezentowano w Mińsku – w niej trzynaście zilustrowanych utworów fortepianowych poświęconych świętej, materiały wizualne i tekstowe, kody QR, a także liczne archiwalne i współczesne fotografie z życia żeńskiego monasteru Spasa i św. Eufrozyny w Połocku.
Prezentacja publikacji odbyła się w Mińskim Seminarium Duchownym na terenie parafii Ikony Matki Bożej „Wszystkich Strapionych Radość”.
Postać świętej Eufrozyny Połockiej inspiruje nie tylko do modlitwy, lecz także do twórczości. Święta księżna, będąc oświecicielką, wprowadzała ludzi w świat wiedzy, kultury i wartości duchowych, a dziś jest patronką całego narodu białoruskiego, który darzy ją ogromną miłością i czcią. Książka „Muzyczny dar dla świętej Eufrozyny, ihumenii i księżnej Połockiej”, jak podkreśliła przełożona połockiego monasteru ihumenia Eudokia (Lewszuk), stała się muzycznym wyrazem tej miłości.
Utwory fortepianowe odzwierciedlają najważniejsze etapy żywotu świętej Eufrozyny oraz jej dokonania.
Dzięki zamieszczonym w książce kodom QR można obejrzeć nagrania wideo każdego utworu, wysłuchać historycznych komentarzy do nich, a także rozmów z jubilerem Mikołajem Kuźmiczem, który odtworzył krzyż świętej Eufrozyny Połockiej, historykiem sztuki cerkiewnej Marią Necwietajewą oraz docent Mińskiego Seminarium Duchownego Taisją Mironową.
Odkryto fundament cerkwi z XII wieku
22 kwietnia podczas prac na terenie Nowego Zamku w Grodnie archeolodzy odkryli fundament cerkwi z XII wieku – informuje „BiełTA”. Początkowo specjaliści natrafili na fragmenty ściany nieznanej budowli, dalsze badania wykazały, że jest nią obiekt sakralny. Później archeolodzy doprecyzowali, że odnalezione elementy mogą należeć do cerkwi Zmartwychwstania.
Udało się już zidentyfikować części fundamentu, plinty oraz fragmenty „głośników”, czyli naczyń ceramicznych wmurowywanych w ściany dla lepszej akustyki. Na jednej ze ścian odnotowano wizerunek dwuzębu, co wskazuje na czas budowy przypadający na okres panowania kniaziów z dynastii Wsiewołodowiczów.
Archeolodzy podkreślają, że w XII wieku na terenie Grodna istniało kilka murowanych świątyń, wśród nich zachowana do dziś cerkiew św. św. Borysa i Gleba na Kołoży, co świadczy o poziomie rozwoju księstwa. Przypuszcza się, że odkryta cerkiew mogła służyć rzemieślnikom i kupcom mieszkającym w pobliżu zamku.
Prace archeologiczne trwają, a specjaliści nie wykluczają przeprowadzenia dalszych wykopalisk na tym terenie.
Bułgaria
W Apriłci zamirotoczył fresk św. św. Klemensa i Nauma
9 maja podczas Liturgii w żeńskim monasterze Świętej Trójcy, założonym we wsi Nove Selo, dziś jednej z dzielnic w górskim kurorcie Apriłci, zamirotoczył fresk św. św. Równych Apostołom Klemensa i Nauma Ochrydzkich. Wierni odebrali to jako szczególny znak. Właśnie 9 maja bułgarska Cerkiew wspomina męczenników nowosielskich – ofiary jednej z najkrwawszych masakr podczas Powstania Kwietniowego (bohaterskiego, lecz tragicznego narodowo-wyzwoleńczego zrywu Bułgarów przeciwko Turkom trwającego od 18 kwietnia do 23 maja), którego 150 rocznica przypada w 2026 roku.
Monaster Świętej Trójcy stał się miejscem brutalnej masakry 9 maja 1876 roku. Tego dnia wojska osmańskie zamordowały ukrywających się tam duchownych, mniszki i osoby świeckie. Wśród nich byli o. o. Nikołaj Barbułow i Georgi Dołgodrejski, ihumenia Zuzanna (Somlewa), mniszki Zofia (Pawkowa), Elżbieta (Zlijska), Eufrozyna (Moftijewa), Christina (Christowa), Kalista i Katarzyna, a także Zuzanna (Czorbadżijewa).
Za swoje poświęcenie i męczeńską śmierć zostali kanonizowani przez Synod Bułgarskiej Cerkwi 3 kwietnia 2011 roku wraz z ofiarami masakry w Bataku, także zamordowanymi przez Turków podczas tłumienia Powstania Kwietniowego (według różnych szacunków zginęło tam od 3000 do 5000 cywilów, w tym kobiety i dzieci).
„Dla ludzi obecnych na nabożeństwie mirotoczenie fresku stało się źródłem duchowej radości oraz symbolem żywej pamięci, wiary i nadziei. Ten cud, który wydarzył się właśnie w dniu pamięci męczenników nowosielskich, przypomniał o sile modlitwy i nieustannej duchowej więzi między przeszłością a teraźniejszością” – podkreśla agencja informacyjna BGNES.
(ciąg dalszy dostępny w wersji drukowanej lub w E-wydaniu Przeglądu Prawosławnego)
Na podstawie sedmitza.ru, spzh.eu
opracowała Ałła Matreńczyk
